İran gölgesinde büyük hesaplaşma: Stratejik üs alarm veriyor! ‘Bu tam bir derin devlet mantığı’

İran gölgesinde büyük hesaplaşma: Stratejik üs alarm veriyor! ‘Bu tam bir derin devlet mantığı’ Posted on 11 Haziran 2026 by Yusuf Arslan Beyaz Saray’ın Hint Okyanusu’ndaki kritik öneme sahip Chagos Adaları için yeni bir hamle hazırlığında olduğu iddiası, uluslararası diplomasi kulislerinde dikkat çeken bir hareketliliğe yol açtı. Stratejik bir askeri hattın merkezinde yer alan adalarla ilgili bu olası adım, yalnızca bölgesel değil küresel güç dengelerini de etkileyebilecek bir tartışmayı yeniden alevlendirdi. Telegraph’ta yer alan haberde İddialara göre Washington yönetimi, İngiltere’nin bölgeye ilişkin yürüttüğü egemenlik planından bağımsız şekilde farklı senaryoları masaya koydu. Bu senaryoların merkezinde ise Hint Okyanusu’ndaki en kritik askeri noktalardan biri olarak görülen Diego Garcia üssünün geleceği yer alıyor. Gözler şimdi, ABD’nin bu stratejik hattı korumak için nasıl bir yol izleyeceğine çevrilmiş durumda. Peki şu ana kadar neler oldu ve bundan sonra neler olabilir? İNGİLTERE DEVRE DIŞI MI BIRAKILIYOR? ABD yönetiminin hazırladığı ve Trump döneminin yaklaşımını da yansıttığı belirtilen belgede, Chagos Adaları’nın geleceğine dair farklı senaryolar yer alıyor. Bu senaryolar arasında en dikkat çeken başlıklardan biri, adaların doğrudan ABD tarafından satın alınması seçeneği. Bu fikir, Beyaz Saray için ‘öncelikli çözüm’ olarak değerlendirilmezken, üst düzey yetkililer tarafından ciddi biçimde masaya taşındığı belirtiliyor. Sürecin bir parçası olarak ABD Hazine Bakanı Scott Bessent’e iletilen önerinin, daha sonra başkanlık makamına sunulduğu aktarılıyor. ABD’li yetkililere göre Washington yönetimi, Diego Garcia’nın geleceğini güvence altına almak amacıyla Londra ile düzenli temas halinde bulunuyor. Ancak aynı kaynaklar, ABD’nin gerektiğinde İngiltere’yi aşarak Mauritius ile doğrudan müzakere yoluna gidebileceğine de işaret ediyor. ABD Donanması tarafından yayınlanan bu görüntü, Chagos Adaları grubundaki Diego Garcia üssünün havadan görünümünü gösteriyor. / Fotoğraflar: AP STRATEJİK ÜS, KÜRESEL REKABET VE GÜVENLİK KAYGILARI Hint Okyanusu’ndaki Diego Garcia üssü, ABD ve İngiltere ortak askeri yapısı açısından kritik önemde bulunuyor. Bölgenin hem Orta Doğu hem de Asya-Pasifik eksenine yakınlığı, küresel güç rekabeti açısından stratejik bir denge noktası oluşturuyor. Özellikle İran ile yaşanan gerilimler bölgedeki askeri üs ağlarının yeniden önem kazanmasına yol açtı. Diego Garcia’nın konumu, İran’ın doğrudan saldırı menziline girebilecek bir nokta olarak değerlendiriliyo r. Askeri uzmanlara göre üs, B-2 Spirit hayalet bombardıman uçaklarının operasyonlarına uygun yapısıyla, İran’a yönelik uzun menzilli saldırı senaryolarında kritik rol oynayabilecek kapasitede. Bu durum, üssün yalnızca bölgesel değil küresel ölçekte bir caydırıcılık unsuru olduğunu da ortaya koyuyor. SULARIN KONTROLÜ ENDİŞESİ VE MAURİTİUS TARTIŞMASI ABD’li üst düzey yetkililerin en büyük kaygılarından biri, adaların kontrolünün Mauritius’a devredilmesi halinde bölgedeki deniz trafiği ve istihbarat faaliyetlerinin risk altına girebileceği yönünde. Yetkililer, Mauritius’un Çin ile olan diplomatik yakınlığının, Hint Okyanusu’nda dolaylı bir istihbarat boşluğu yaratabileceğini ve bunun deniz yolu üzerinden casusluk faaliyetlerine kapı aralayabileceğini öne sürüyor. Bu nedenle ABD yönetimi içinde bazı isimler, adaların egemenliğinin devri yerine mevcut askeri kontrol düzeninin korunmasını savunuyor. ‘ÇOK DAHA GENİŞ BİR ASKERİ VE İSTİHBARİ ÜSTÜNLÜK ELDE EDER’ Konuyu Güvenlik ve Terör Uzmanı, Emekli İstihbarat Albay Coşkun Başbuğ’da danıştığımda Diego Garcia’ya ilişkin iddiaları değerlendirerek dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Başbuğ, öncelikle üssün stratejik önemine dikkat çekerek şunları söyledi: “Diego Garcia İngiltere’nin kontrolünde olan, Hint Okyanusu’nun neredeyse tamamını gözetleyebilen, radar ve dinleme sistemleri açısından son derece kritik bir ada. Sadece bir askeri üs değil; aynı zamanda bölgedeki deniz ve hava trafiğini izleyen bir istihb